Kamervragen, met antwoord, over opkopen ziekenhuizen door KWS en Imtech

Vragen van het lid De Wit (SP) aan de ministers van Economische Zaken en van Justitie over het opkopen van noodlijdende ziekenhuizen (ingezonden 2 maart 2004) met het antwoord van de minister van Economische Zaken
Ontvangen 26 maart 2004
Kamervragen met antwoord II 2003-2004, nr. 1159

Vraag 1
“Is het waar dat Volker Wessels en Imtech genoemd worden als bedrijven die betrokken zijn bij de schaduwboekhoudingen inzake de bouwfraude?”

Antwoord
“Ja, het is waar dat deze ondernemingen worden genoemd in het kader van de bouwfraude. De NMa legde op 18 december jl. aan dochtermaatschappijen van Volker Wessels boetes op voor verschillende overtredingen van het kartelverbod (waaronder de deelname door dochtermaatschappij Koninklijke Wegenbouw Stevin in het kartel Schiphol Acht). Verder werd via de media in februari de Boele & Van Eesteren schaduwboekhouding bekend. Boele & Van Eesteren is een werkmaatschappij van Volker Wessels. Volker Wessels heeft publiekelijk aangegeven dat zij haar medewerking verleent aan de onderzoeken van de NMa naar deze schaduwboekhouding. Technisch installatiebureau Imtech heeft publiekelijk verklaard de NMa te hebben ingelicht dat zij een intern onderzoek instelt naar mogelijke overtredingen van de Mededingingswet, nadat hierover berichten in de media waren verschenen. Ook heeft Imtech toegezegd haar medewerking te verlenen aan eventuele onderzoeken van de NMa.”

Vraag 2
“Hebben deze bedrijven zich schuldig gemaakt aan overtreding van de Mededingingswet en wordt daarnaar onderzoek ingesteld?”

Antwoord
“Als Minister van Economische Zaken heb ik geen kennis van individuele onderzoeken bij de NMa. In het belang van de lopende onderzoeken doet de NMa geen mededelingen hierover. In het algemeen geldt dat de NMa eerst na zorgvuldig onderzoek, en nadat de ondernemingen in de gelegenheid zijn gesteld hun zienswijze te geven, vaststelt of deze schuldig zijn aan het overtreden van de Mededingingswet. Zoals ik al aangaf bij de beantwoording van vraag 1 is Volker Wessels door de NMa beboet wegens overtreding van het kartelverbod.”

Vraag 3
“Is het voor u aanvaardbaar dat een bedrijf dat betrokken is bij schaduwboekhoudingen inzake de bouwfraude noodlijdende ziekenhuizen kan opkopen? Zo neen, wat gaat u doen? Zo ja, waarom?”

Antwoord
“Ten eerste gaat het recht, het stafrecht in het bijzonder, er vanuit dat met een veroordeling en het opleggen van een straf de rechtsvredebreuk gedelgd is. Andere straffen dan die genoemd in de wet, of verdere gevolgen van straffen dan door de wetgever daaraan verbonden, zijn in strijd met dit uitgangspunt en meer in het bijzonder met het beginsel «nulla poena sine praevia lege» (iemand kan geen straf opgelegd krijgen, zonder dat vooraf uit de wet kenbaar wordt dat die straf uit dat gedrag kan volgen). Wie tornt aan deze beginselen, tornt aan de grondslagen van de rechtsstaat. Ten tweede kent de Mededingingswet geen straf of sanctie die het ondernemingen ontzegt om bepaalde (of alle) bedrijfsactiviteiten uit te voeren. De NMa kan voor overtredingen van de Mededingingswet alleen sancties opleggen in de vorm van bestuurlijke boetes. Er is dus geen wettelijke grondslag om investeerders de mogelijkheid voor het doen van (bepaalde) investeringen te ontzeggen, op grond van een veroordeling in het kader van de Mededingingswet.
Ten derde: Ziekenhuizen opereren als zelfstandige instellingen. Dit betekent onder meer dat de directie van een ziekenhuis verantwoordelijk is voor de strategie en de bedrijfsvoering van een ziekenhuis. Het is daarom aan de directie van een ziekenhuis om te besluiten of bepaalde investeringen, of investeerders, al dan niet welkom zijn.
Ik zie in dit nieuwsfeit geen aanleiding om hierin verandering te brengen.”